ได้ยินเสียงกึกกักหรือเสียงครืดดังมาจากใต้ท้องรถ โดยเฉพาะตอนออกตัวหรือเร่งเครื่อง อาการแบบนี้อย่าเพิ่งชะล่าใจ เพราะเพลากลางเสียงดังมักเป็นสัญญาณว่าชิ้นส่วนในระบบส่งกำลังเริ่มมีปัญหา ถ้าปล่อยไว้นานอาจลามจนกระทบการขับขี่และเกิดอันตรายได้ บทความนี้จะพาไปดูว่าเพลากลางเสียงดังเกิดจากอะไรได้บ้าง อาการแบบไหนที่ต้องรีบเช็ก อันตรายแค่ไหน และมีวิธีป้องกันอย่างไร อ่านจบแล้วเช็กรถเบื้องต้นเองได้เลย
เพลากลางคืออะไร? ทำหน้าที่อะไรในรถยนต์
เพลากลาง คือเพลาที่ทำหน้าที่ส่งกำลังจากเกียร์ไปยังเฟืองท้ายเพื่อขับเคลื่อนล้อ พบมากในรถขับเคลื่อนล้อหลังและรถบรรทุก โดยจะมียอยกากบาทเป็นข้อต่อที่ช่วยให้เพลาหมุนส่งกำลังได้แม้มุมของเพลาจะเปลี่ยนไปตามการยุบตัวของช่วงล่าง ถ้าชิ้นส่วนเหล่านี้เริ่มสึกหรือหลวม เสียงและแรงสั่นก็จะตามมา
อาการเพลากลางเสียงดังเป็นแบบไหน?
เสียงจากเพลากลางมีหลายรูปแบบ และแต่ละแบบก็บอกที่มาของปัญหาได้ต่างกัน ลองสังเกตตามนี้
มีเสียงกึกกักใต้ท้องรถตอนออกตัว
ถ้าได้ยินเสียง “กึก” หรือ “กั๊ก” ตอนเริ่มออกตัวหรือตอนถอนคันเร่ง มักเกิดจากระยะคลอนของยอยหรือข้อต่อที่หลวม เป็นอาการเริ่มต้นที่พบบ่อยที่สุด
มีเสียงดังเวลาขับด้วยความเร็วสูง
เสียงหวีดหรือเสียงครางที่ดังขึ้นตามความเร็ว มักมาจากลูกปืนกลางเพลากลางที่เริ่มเสื่อม หรือเพลาที่เสียสมดุล
มีแรงสั่นสะเทือนจากใต้ท้องรถ
ถ้ารู้สึกสั่นที่พื้นรถหรือพวงมาลัยโดยเฉพาะช่วงความเร็วหนึ่ง อาจเกิดจากเพลากลางคด เสียสมดุล หรือลูกปืนกลางหลวม
มีเสียงดังตอนเปลี่ยนเกียร์หรือเร่งเครื่อง
เสียงกระแทกจังหวะเปลี่ยนเกียร์หรือเร่งกะทันหัน เป็นสัญญาณคลาสสิกว่ายอยกากบาทสึกจนมีระยะฟรีมากเกินไป
มีเสียงครืดหรือเสียงกระแทกขณะเลี้ยวหรือขึ้นเนิน
ตอนเลี้ยวหรือขึ้นเนินที่เพลาต้องรับแรงบิดมากขึ้น ถ้ามีเสียงครืดหรือกระแทก แสดงว่าข้อต่อหรือจุดยึดกำลังรับภาระเกินและเริ่มมีปัญหา
สาเหตุที่ทำให้เพลากลางมีเสียงดัง
เมื่อรู้ลักษณะเสียงแล้ว มาดูกันว่าต้นเหตุจริง ๆ มักมาจากจุดไหนบ้าง
ยอยกากบาทสึกหรอหรือหลวม
เมื่อยอยกากบาทของเพลากลางเริ่มสึกหรือหลวม จะเกิดระยะคลอนตรงข้อต่อ ทำให้มีเสียงกึกกักและกระแทกเวลารับแรงบิด ถือเป็นสาเหตุอันดับต้น ๆ ของอาการเพลากลางเสียงดัง
ลูกปืนกลางเพลากลางเสื่อมสภาพ
รถที่ใช้เพลากลางแบบสองท่อนจะมีลูกปืนกลางคอยรองรับ ถ้าลูกปืนเสื่อมหรือยางรอบ ๆ แตก จะเกิดเสียงครางและแรงสั่นโดยเฉพาะตอนวิ่งเร็ว
เพลากลางคดหรือเสียสมดุล
หากเพลากลางเคยถูกกระแทกจนคด หรือน้ำหนักถ่วงสมดุลหลุดหาย เพลาจะหมุนไม่เรียบ เกิดแรงสั่นสะเทือนที่รู้สึกได้ชัด
น็อตยึดเพลากลางหลวมหรือคลายตัว
น็อตที่ยึดหน้าแปลนเพลากลางถ้าคลายตัว จะทำให้มีระยะขยับและเกิดเสียงกระแทก จุดนี้ตรวจง่ายแต่หลายคนมองข้าม
จาระบีแห้งหรือขาดการหล่อลื่น
ยอยและข้อต่อต้องการจาระบีหล่อลื่นอยู่เสมอ ถ้าจาระบีแห้งหรือขาด จะเกิดการเสียดสีจนมีเสียงและทำให้ชิ้นส่วนสึกเร็วขึ้นกว่าปกติ
บูชหรือยางรองแท่นเพลากลางเสื่อม
บูชและยางรองช่วยลดการสั่นสะเทือน ถ้าเสื่อมหรือฉีกขาด แรงสั่นและเสียงจากเพลาจะส่งตรงเข้าตัวถังจนได้ยินชัด
ทำไมยอยกากบาทถึงเกี่ยวข้องกับอาการเพลากลางเสียงดัง
ในบรรดาสาเหตุทั้งหมด ยอยกากบาทมักเป็นตัวการอันดับหนึ่ง เพราะเป็นจุดที่รับแรงบิดและการหมุนตลอดเวลา
หน้าที่ของยอยกากบาทในระบบส่งกำลัง
ยอยกากบาทคือข้อต่อรูปกากบาทที่ช่วยให้เพลากลางส่งกำลังต่อไปได้แม้มุมของเพลาจะเปลี่ยนตามการเคลื่อนตัวของช่วงล่าง ถือเป็นข้อต่อสำคัญที่ทำให้กำลังจากเกียร์ส่งถึงล้อได้อย่างต่อเนื่อง
อาการที่บอกว่ายอยกากบาทเริ่มเสีย
สัญญาณที่พบบ่อยคือเสียงกึกกักตอนออกตัวหรือเปลี่ยนเกียร์ แรงสั่นขณะขับ เสียงเอี๊ยดอ๊าดตอนความเร็วต่ำ หรือลองใช้มือขยับเพลาแล้วมีระยะคลอนผิดปกติ
หากปล่อยให้ยอยกากบาทเสียจะกระทบอะไรบ้าง
ถ้าปล่อยไว้จนยอยแตกหรือหลุด เพลากลางอาจหลุดร่วงขณะขับ ทำให้ขับต่อไม่ได้ทันทีและเสี่ยงอันตรายสูง ทั้งยังอาจไปกระแทกชิ้นส่วนใต้ท้องรถอื่น ๆ เสียหายตามไปด้วย
เพลากลางเสียงดังอันตรายไหม ถ้าไม่รีบซ่อมจะเกิดอะไรขึ้น
ตอบตรง ๆ ว่าอันตรายและไม่ควรปล่อยไว้ครับ เพราะเสียงจากเพลากลางเป็นสัญญาณว่าชิ้นส่วนกำลังสึกหรอ ถ้ายอยหรือลูกปืนกลางพังกะทันหันขณะขับด้วยความเร็ว เพลากลางอาจหลุดหรือสะบัดจนสูญเสียการควบคุมรถ หรือไปฟาดกับท่อเบรกและพื้นถนนจนเกิดอุบัติเหตุได้ ยิ่งเป็นรถบรรทุกที่บรรทุกหนักและวิ่งทางไกล ความเสี่ยงยิ่งสูง การรีบเช็กและซ่อมแต่เนิ่น ๆ จึงคุ้มกว่าทั้งเรื่องความปลอดภัยและค่าซ่อม
วิธีตรวจเช็กเบื้องต้นเมื่อเพลากลางมีเสียงดัง
เบื้องต้นให้ยกรถขึ้นในที่ปลอดภัยแล้วลองจับเพลากลางขยับหมุนดูว่ามีระยะคลอนตรงยอยหรือหน้าแปลนมากผิดปกติไหม ตรวจดูว่ามีคราบจาระบีรั่วหรือสนิมตรงฝาครอบยอยหรือเปล่า เช็กยางลูกปืนกลางว่าแตกหรือเสื่อมหรือไม่ และลองไล่ขันน็อตจุดยึดว่าแน่นครบทุกตัว จากนั้นสังเกตลักษณะเสียงว่าดังตอนไหน (ออกตัว เร่ง หรือความเร็วสูง) เพื่อช่วยระบุจุดที่มีปัญหา ถ้าไม่มั่นใจ แนะนำให้เข้าอู่ให้ช่างตรวจอย่างละเอียดจะปลอดภัยกว่า
วิธีป้องกันไม่ให้เพลากลางมีเสียงดังซ้ำ
พอซ่อมเสร็จแล้ว การดูแลต่อเนื่องจะช่วยยืดอายุเพลากลางและลดโอกาสเสียงดังกลับมาอีก
ตรวจเช็กยอยกากบาทตามระยะ
หมั่นตรวจสภาพและอัดจาระบียอยกากบาทตามระยะที่กำหนด (สำหรับรุ่นที่อัดจาระบีได้) จะช่วยลดการสึกหรอและยืดอายุการใช้งานได้มาก
หมั่นสังเกตเสียงและแรงสั่นใต้ท้องรถ
ถ้าเริ่มมีเสียงหรือแรงสั่นผิดปกติ ให้รีบเช็กตั้งแต่เนิ่น ๆ อย่ารอจนเสียงดังมากแล้วค่อยซ่อม เพราะปัญหาเล็กมักลามเป็นปัญหาใหญ่
หลีกเลี่ยงการบรรทุกหนักเกินกำหนด
การบรรทุกเกินพิกัดทำให้ระบบส่งกำลังและยอยรับภาระหนักกว่าที่ควร ส่งผลให้สึกหรอเร็วขึ้น ควรบรรทุกให้อยู่ในเกณฑ์ที่รถรับได้
เลือกใช้อะไหล่ระบบส่งกำลังที่ตรงรุ่นและได้มาตรฐาน
เวลาต้องเปลี่ยนอะไหล่ ควรเลือกยอยกากบาทและชิ้นส่วนระบบส่งกำลังที่ตรงรุ่นและได้มาตรฐาน เพราะของคุณภาพต่ำมักหลวมหรือสึกไว ทำให้เกิดเสียงและต้องซ่อมซ้ำในเวลาไม่นาน การเลือกของดีตั้งแต่แรกจึงช่วยประหยัดทั้งเวลาและค่าใช้จ่ายในระยะยาว
สรุปเพลากลางเสียงดังควรรีบเช็กก่อนกระทบระบบส่งกำลัง
จะเห็นว่าเพลากลางเสียงดังมีได้หลายสาเหตุ ตั้งแต่ยอยกากบาทสึก ลูกปืนกลางเสื่อม เพลาคด น็อตหลวม ไปจนจาระบีแห้ง โดยเฉพาะยอยกากบาทที่มักเป็นตัวการหลัก อาการเหล่านี้ไม่ควรปล่อยไว้เพราะเสี่ยงต่อความปลอดภัยและอาจลุกลามจนกระทบระบบส่งกำลังทั้งคัน ถ้าหมั่นสังเกตอาการ ตรวจเช็กตามระยะ และเลือกใช้อะไหล่ที่ตรงรุ่นได้มาตรฐาน ก็ช่วยให้รถของคุณขับได้นุ่มนวลและปลอดภัยไปได้อีกยาว
Q.C. Auto Partsประสบการณ์ด้านอะไหล่มากกว่า 20 ปี เราคัดสรรและนำเข้าอะไหล่รถยนต์คุณภาพจากโรงงานที่ได้มาตรฐานระดับโลก ติดต่อปรึกษาฟรีคลิก
